Laatste afzakkertje

31 december 2011

Laatste afzakkertje

Een laatste observatie vanaf de zijlijn door drs. K. Bouter.

Afscheid

Ik moet afscheid nemen van Nederland. Velen kost dat moeite, maar mij niet. Ik zal u uitleggen waarom.
Het is Kees van Twist die de deur dicht deed bij mij. Ondanks dat ik al heel lang van hem wist dat hij wel vaker een andere kant uitkeek dan de bedoeling was. Maar de manier waarop hij de erfenis van de enige directeur van het Groninger Museum die echt iets voorstelde, Frans Haks, heeft verkwanseld slaat alles. Ik vraag me af wat Henk van Os hier eigenlijk van vindt, want indertijd was hij toch degene die Kees als Avro-mannetje uit het mediacircus in Hilversum naar het museum in Groningen haalde. Als een soort wederdienst, omdat Kees ooit zo’n aardig tv-programma voor Henk had geregeld.
Ondanks dat ook ik er langzamerhand achter ben gekomen dat in de meeste raden van toezicht van culturele instellingen mensen zitten die echt niet weten waar ze toezicht op moeten houden, went die wetenschap niet. Neem Hedy d’Ancona. Zij is niet alleen mede verantwoordelijk voor de miljoenenstrop in Groningen, maar houdt ook toezicht in het Graphic Design Museum in Breda, een uitermate multifocale instelling waar men onlangs het idee heeft opgevat om een supermarkt na te bouwen. Voor het geval u nog niet wist hoe geweldig zo’n supermarkt er uit ziet, kunt u dat in Breda van dichtbij bewonderen. Er is meer design dan u denkt. Zowel in Groningen als in Breda worden onder het toeziend oog van Hedy kosten noch moeite gespaard. Ben benieuwd hoe hoog de tekorten straks in Breda zullen zijn. Ook de manier waarop de raad van toezicht van het Stedelijk in Amsterdam mevrouw Goldstein de vrije hand geeft om al rondreizend haar onkunde te etaleren kan ik niet langer verdragen. Op korte termijn zal blijken hoe duur deze directeur is. Of wordt ze gesponsord door de KLM?
U gelooft het niet, maar ook Halbe is ondanks zijn relatief jeugdige leeftijd voor mij over de houdbaarheidsdatum heen. Van hem weten we natuurlijk dat zijn moment van vertrek een keer komt. Niets is zo tijdelijk als een politiek hoogtepunt, maar toch. Tijdens het debat in de Tweede Kamer over cultuur had ik nog wel iets verwacht van de partij die zichzelf graag als belangrijkste oppositiepartij ziet, maar cultuur is niet belangrijk genoeg voor de sociaaldemocraten, nooit geweest overigens. Dat blijkt ook nu weer uit het feit dat men dit dossier overlaat aan een voormalig staatssecretaris van sociale zaken. Ook van liberalen en christendemocraten hoeft u niets te verwachten als het over cultuur gaat. Over de PVV praat ik niet eens. Ik voorspel u dat het einde nog niet in zicht is. Naar aanleiding van de cijfers van het CPB in februari 2012, zullen overheid en gemeenten opnieuw overgaan tot een enorme bezuinigingsslag. Gaat u er maar van uit dat het zeker alleen al voor alles wat met cultuur te maken heeft tussen de 20 en 25% zal bedragen. Voetbal moet kost wat kost overeind gehouden worden, maar kunst en cultuur zijn kennelijk een overbodige luxe in tijden van economische recessie.
Zoals gezegd: ik ben er niet bij als blijkt dat er meer is afgebroken dan er op korte termijn weer kan worden opgebouwd. In een land waar postkantoren en muziekscholen verdwijnen, theaters en politiebureaus moeten sluiten, en waar de meest elementaire vormen van fatsoen en solidariteit plaats maken voor egocentrisch gedrag dat slechts gericht is op eigenbelang, wens ik niet langer te leven.
Nu ben ik een groot liefhebber van de Canadese schilder David Milne. In een museum in Toronto maakte ik jaren geleden voor het eerst kennis met de Canadese schilderkunst en vanaf dat moment ben ik er verliefd op. Uw columnist vertrekt onder andere daarom naar Montreal, Canada. Naar een stad waar ruimte is voor het individu zonder dat het leidt tot egocentrisch gedrag. Waar multiculturaliteit als gegeven wordt geaccepteerd en dus normaal gevonden wordt. Waar natuur- en cultuurbeheer tot de kerntaken van de overheid behoren. En zo kan ik nog wel even doorgaan, maar ik zal u niet vervelen met een lofzang op mijn toekomstige bestemming.
Ik neem dus afscheid van u. Misschien bent u blij niet meer vergast te worden op mijn soms wat cynische stukjes. Het ga u allen goed.


drs. K. Bouter is een oude, gepensioneerde kunsthistoricus.