Forse bezuinigingen op cultuur in Den Haag

27 mei 2010

FORSE BEZUINIGINGEN OP CULTUUR IN DEN HAAG 

Het nieuwe college van Den Haag (PvdA, VVD, D66, CDA) bezuinigt bijna 25% op kunst & cultuur, ondanks de ambitie die in de cultuurparagraaf van het collegeprogramma wordt neergelegd. Naast 10% ‘gewone’ bezuinigingen verwacht het college minimaal 6,6 miljoen euro op te halen door culturele instellingen te verplichten de eigen inkomsten te verhogen; incidentele subsidies worden geschrapt. Dat blijkt uit de vrijdag gepresenteerde cijfers.

“Iedereen moet bezuinigen en dat raakt natuurlijk ook de cultuursector. Maar deze bedragen zijn buitenproportioneel", aldus Jet de Ranitz, zakelijk directeur van het Nederlands Dans Theater. “Bij de ambitie die wordt uitgesproken zou je ook investeringen verwachten, maar in de cijfers in de bijlage staan alleen grote bezuinigingen. Niet van 10% zoals eufemistisch wordt gesteld, maar van bijna 25%, namelijk 14,8 miljoen euro van het totale budget van 64 miljoen euro. In tijden van recessie 6,6 miljoen extra uit de markt halen is niet realistisch.” 

6,6 miljoen extra inkomsten uit de markt: volstrekt naïef 

Naast de ‘gewone’ bezuiniging van ruim 6 miljoen euro, wordt in het collegeakkoord gesproken over meer dan 6,6 miljoen door extra eigen inkomsten. Het gaat om het verhogen van toegangsprijzen, meer publiek aantrekken en geld in de markt vinden. Het lijkt alsof culturele instellingen daar niet al jaren mee bezig zijn; het tegendeel is waar. De 6,6 miljoen euro extra eigen inkomsten waar het college mee rekent geeft blijk van een totaal gebrek aan kennis van al lang bestaand beleid en van de gevolgen van de economische crisis voor culturele instellingen. Cultuurfondsen zijn terughoudend, bedrijven trekken zich massaal terug en de kaartverkoop verloopt moeizamer. Dit extra geld gaat dus niet uit de markt komen. Recente analyses van het Rijk wijzen dit ook uit; in periode van recessie is het een illusie te verwachten dat eigen inkomsten van culturele instellingen substantieel toenemen. De Gemeente boekt de inkomsten voor zichzelf alvast in als bezuiniging, terwijl de instellingen geen uitzicht hebben dat zij dit kunnen terugverdienen.

Ambities niet realistisch

De ambitie die het collegeprogramma uitspreekt is met geen enkele investering onderbouwd (ook niet voor de kandidatuur voor Europese Culturele Hoofdstad en het Cultuurforum Spuiplein, die met name worden genoemd) en daarmee volstrekt onhaalbaar. Deze forse bezuinigingen zullen ervoor zorgen dat instellingen zwaar moeten korten op hun programma’s of zullen verdwijnen. “Gelijke prestaties met minder middelen” zoals het college suggereert is ijdele hoop. De Haagse culturele instellingen zijn verbijsterd en snappen niet hoe het college de ambitie die het uitspreekt denkt te kunnen gaan halen. 

Den Haag loopt achter op G4

Daarmee komt het Haagse culturele leven er in vergelijking met de andere grote steden bekaaid vanaf. Waar Utrecht helemaal niet op cultuur bezuinigt en Rotterdam en Amsterdam snijden met respectievelijk 11,1% en 12,5% hebben de financiële ambities van dit nieuwe college een neerwaartse vlucht tot gevolg. Dit is een enorme stap terug en brengt elke ambitie tot stilstand. “Ik hoop en verwacht dat dit college zal beseffen dat ze de inwoners van de stad met een deel van de voorgestelde bezuinigingen gebakken lucht verkoopt en dat dit voor alle partijen een slechte start van de samenwerking betekent”, reageert Benno Tempel, directeur van het Gemeentemuseum.