Gloeilamp in de ban (deel twee)

19 februari 2009

In het vorige e-nieuwsbericht (van 18 januari) werd aandacht besteed aan het besluit van de Europese Unie om per 1 september 2012 de gloeilamp volledig in de ban te doen. Inmiddels heeft op 17 februari een ruime meerderheid van de Europarlementscommissie van milieu met dit verbod ingestemd. De overschakeling van gloeilampen op spaarlampen leidt ertoe dat in Europa jaarlijks zo’n 15 miljoen ton minder CO2 wordt uitgestoten (bron: De Pers, 18-2-2009).
Culturele instellingen pleiten voor een ontheffing op het verbod van het gebruik van gloeilampen in exposities. Hier volgen de reacties die MuseumService op het vorige nieuwsitem ontving.

Reactie op de gloeilamp 20 januari 2009

Heb jaren gewerkt als technische dienst medewerker en mijn mening is dat het hele led pakket er nog lang niet is met betrekking tot de kleurtemperatuur maar vooral ook de elektronica erachter. Het zal dus een dure toestand worden voor iedereen als straks al die led producten kapot gaan en vervangen moeten worden. Ook gaat de output van de led armaturen snel omlaag naarmate ze ouder worden.

Het zal weer een platte wereld worden zonder de gloeilamp!

Met gloeiende groet,

Ritzo van Gilsdonk,
Lichtpunt Theatertechniek

Ontwikkelingen van LED staan nog in de kinderschoenen 20 januari 2009

Beste Marie Christine,

In reactie op je stukje over het in de ban doen van de gloeilamp kan ik je vertellen dat ik het volmondig eens ben met Henk van der Geest die de noodklok hierover luidt.
De ontwikkeling van de LED staat nog in de kinderschoenen en de huidige LED lampen zijn in veel gevallen heel goed toepasbaar en vaak ook een zeer welkome vervanging voor de Tungsten lampen met betrekking tot laag wattage, levensduur, temperatuur en aansturing.
LED heeft echter tot op heden het grote nadeel dat het een zeer beperkt kleurenspectrum beheerst ten opzichte van Tungsten.
Gloeilampen of halogeenlampen hebben een kleurenspectrum met een zeer groot bereik,een gloeilamp geeft een geelachtig licht maar alle kleuren zijn aanwezig zodat na reflectie op een object alle kleuren goed worden weergegeven.
Het LED lampje met dezelfde kleurtemperatuur als de gloeilamp of halogeenlamp heeft een veel kleiner kleurbereik zodat bij belichting van kunstwerken bepaalde kleuren niet worden verrijkt voor het oog en daardoor vaal worden en bepaalde kleuren zelfs onzichtbaar.
Het is daarom onzinnig om iets in de ban te doen voordat een goede vervanging beschikbaar is.
In heel veel gevallen is de LED echter de gloeilamp al aan het vervangen en als dat geleidelijk gaat zal de ontwikkeling ervan ook niet stilstaan.

Met hartelijke groeten,

Pelle Herfst, Rapenburg Plaza

Eens met gloeilampontheffing 20 januari 2009

L.S.

Ik ben het met Agnes Brokerhof eens dat er een ontheffing moet komen voor culturele instellingen voor het gebruik van gloeilampen en halogeenverlichting. Als dat niet kan, dan zou het ministerie van OCW een onderzoek moeten subsidiëren wat leidt tot verbetering van de kleurweergave van LED en spaarlampverlichting. Het kan toch niet zo zijn dat milieueisen alle culturele instellingen in heel Europa opzadelen met verlichting die volstrekt onvoldoende is voor museale opstellingen?

Robien van Gulik
Hoofd Papierrestauratie
Teylers Museum
Spaarne 16
2011CH Haarlem
rgulik@teylersmuseum.nl

Verbazing over artikel over de gloeilamp 02 februari 2009

Vol verbazing las ik vandaag het artikel 'Voorraad gloeilampen aanleggen voor toekomstige tentoonstellingsverlichting' van Marie Christine van der Sman op www.museumservice.nl

Naast de genoemde lange levensduur en het produceren van minder warmte bieden LEDs nog veel meer voordelen:

-Veel lager energiegebruik, met de huidige technologie tot 150 lumen per watt tegen zo’n 10 lumen per watt bij de traditionele gloeilamp. In de nabije toekomst valt nog een aanzienlijke verbetering van het rendement van LEDs te verwachten. De LED als verlichting staat nog maar net in de kinderschoenen.

-Zeer milieuvriendelijk. Bij productie van gloeilampen komt kwik vrij, in de “traditionele” spaarlamp zit ook kwik (niet veel zoals in het artikel beweerd wordt, wel terugwinbaar mits afgevoerd als chemisch afval), in LEDs zit geen kwik of enige andere stof die als chemisch afval geldt.

-Door het combineren van verschillende LEDs en regelapparatuur is kleurtemperatuur (wat bij fotografie witbalans heet) perfect regelbaar. Ik vermoed dat Peter Lange een spotje bij Aurora heeft gekocht, de meeste daarvan geven inderdaad kil licht.

-Er zijn inmiddels LED lampen te koop met vrijwel elke lampvoet

-Infrarood en ultraviolet licht zijn de pest voor veel vergankelijke materialen. Met name musea hebben daarmee te maken. Het licht van gloeilampen, halogeen en zonlicht zit vol met beide lichtsoorten, TL en spaarlampen geven naast wit vooral UV af. Zichtbaar licht LEDs geven totaal geen UV en totaal geen IR straling af en zijn dus perfect veilig voor museale objecten van elk materiaal.

-Omdat LEDs veel zuiniger met energie zijn en veel minder warmte veroorzaken, is de kans op brand met elektrische oorzaak ook veel geringer. Hoeveel museumbranden van de afgelopen jaren zijn veroorzaakt door kortsluiting of oververhitte bedrading?

M vr gr

Maggy Rond, Amsterdam