Orientalis zoekt de maatschappij op

15 december 2007

Museumpark Orientalis is in kerstsfeer. Een lichtband van honderden lampen in de bomen voert de bezoekers vanaf de entree van het openluchtmuseum naar de tentoonstelling “Zie ze vliegen”,over engelen, in de beeldende kunst en in traditionele kerststallen. Zij herinneren ons aan het voormalige Bijbels Openluchtmuseum, de voorganger van Orientalis. Het mooiste vinden we de verlichte Engelenbaan, waar als engel verklede kinderen kunnen opstijgen om daarna in een wolk van rook (uit een rookmachine) neer te ploffen in het zand. Volgens Manon Henzen, hoofd museumproducties en vandaag onze gids, vinden ook de kinderen die met ouders of in schoolverband het museum bezoeken, dat de meest spectaculaire attractie.

Maar Orientalis biedt meer. Het is allang geen Bijbels Openluchtmuseum meer. Via een indrukwekkend audiovisueel introductieprogramma (van JBF Multi Media Communicatie) maken de bezoekers kennis met de drie monotheïstische wereldgodsdiensten; naast het Christendom het Jodendom en de Islam. In het buitenmuseum worden in de huizen van de museumdorpen met behulp van verschillende thema’s de culturele en levensbeschouwelijke verschillen en overeenkomsten tussen de godsdiensten uitgelegd. Daarbij worden multimedia en games ingezet. Beeld en beeldvorming over en weer, vooroordeel en cliché. Met als doel een debat over tolerantie, vrijheid en wederzijds begrip te initiëren. Bezoekers worden geprikkeld om na te denken over hun eigen identiteit, over hun omgeving, hun cultuur en hun (voor-)oordelen ten aanzien van de andere levensbeschouwingen.
Een heerlijk, boeiend, maar vooral ook sfeervol museum dat vooral voor gezinnen in deze kerstperiode de moeite waard is.

Feiten op een rij 


-Oorsprong: Het Bijbels Openluchtmuseum (onder Nijmegen) dateert van 1916. Museumpark Orientalis is van rijkswege beschermd als een zeldzaam voorbeeld van architectuur in oosterse stijl. Het maakt deel uit van het Rijksmonument Heilig Landstichting. De komende jaren zal het grondig worden gerenoveerd in samenwerking met de Rijksdienst voor Archeologie, Cultuur en Monumenten (RACM).
-De Heilig Landstichting is eigenaar van de grond en de panden. In 2002 is het Bijbels Openluchtmuseum ondergebracht in een civiele beheerstichting, de stichting Beheer Bijbels Openluchtmuseum. Deze stichting pacht de grond en opstal alsmede een groot deel van de collectie van de Heilig Landstichting.
- Het museum ontvangt € 175.000 subsidie per jaar van het Ministerie van OCW in het kader van de Cultuurnota (2005 t/m 2008).
-In 2006 werd het bedrijfsplan ‘Open your mind’ gepresenteerd, waarin de implementatie van de interculturele verbreding van het Bijbels Openluchtmuseum verwoord is.
- Museumpark Orientalis wordt in 2007 de officiële naam van het museum.
-In het projectplan ‘Hoe Romeins ben jij?’ wordt het Romeinse verleden van de regio onder de aandacht gebracht. Vooral het bijbehorende educatieve project is een groot succes.
- Het gemiddeld aantal bezoekers van het museum is ruim 100.000 per jaar. Ongeveer de helft ervan bestaat uit jeugd (jonger dan zestien jaar). In 2006 bezochten ruim 1500 (!) schoolgroepen het museum.
- Individueel bezoek stijgt, maar groepsbezoek daalt. Dit wordt o.a. veroorzaakt door de interculturele aanpak van het museum die traditioneel christelijke bezoekers afschrikt.
-Opvallend is de stijging van schoolbezoek uit Duitsland ten gevolge van direct-marketing.
-Orientalis heeft bijna 80 vrijwilligers die rondleidingen verzorgen of als figurant verhalen vertellen en demonstraties geven in het weekend en tijdens de kerstvakantie. Op 26, 27 en 28 december zullen weer de traditionele lampiontochten gehouden worden (van 16.00-19.00 uur).


Bedrijven 


-Multimediale toepassingen in ‘Meeting of Minds’ zijn gemaakt door JBF Multi Media Communicatie uit Groningen (kosten ongeveer € 100.000);
Commentaar: indrukwekkende introductiefilm op de verschillen en overeenkomsten tussen de drie religies. Religieuze conflicten die oorlog en geweldsexplosies veroorzaken worden confronterend verbeeld. De games in het buitenmuseum zijn educatief, maar verdienen inhoudelijk meer verdieping.
-Productie Films: Provision Groningen (kosten € 137.000);
Commentaar: technisch vertoont de introductiefilm enige mankementen, zoals verkleuring van het beeld, die verholpen moeten worden.
-Vitrines in de tentoonstellingsruimte wegen 800 kilo en zijn een schenking van CODA (Cultuur Onder Dak Apeldoorn), die ze op hun beurt weer van het Rijksmuseum hebben gekregen;
Commentaar: mooi voorbeeld van praktisch hergebruik van duurzaam materiaal.
-Tentoonstellingsinrichting: Brandwacht en Meijer uit Utrecht;
Commentaar: speels, soms enigszins contrastrijk met de klassieke zetting van de begin 20ste -eeuwse gebouwen.
-‘Zie ze vliegen’, tentoonstelling over engelen met o.a. werk van kunstenares Julia Winter;
Commentaar: origineel, de engelenvleugels, gemaakt van plastik schoonmaakhandschoenen, blijven goed houdbaar in weer en wind.
-Educatief materiaal: Marjan Tak, Orientalis;
-Illustraties in educatief materiaal: Rob Derks, Studio Noodweer;
Commentaar: toegankelijk, informatief en fraai vormgegeven. Het ‘paspoort’ van Oriëntalis is een echt hebbedingetje voor leerlingen tussen de 10 en 14 jaar.
-Website: fotokunstenaar Pepijn Langendijk;
Commentaar: eenvoudige, toegankelijke website. Usibility is in orde.
- Vergeet vooral niet een bezoek te brengen aan de Romeinse herberg of de schitterende museumwinkel, die een rijk assortiment heeft aan kerstversiering (engelen, kerststallen, kandelaars e.d.) In tegenstelling tot de herberg, wordt de museumwinkel in eigen beheer geëxploiteerd.

Openingstijden dagelijks van 10.00 tot 16.00 uur
1e en 2e Kerstdag van 10.00 tot 16.00 uur
Kerstavonden (26, 27, 28 december) van 16.00 tot 19.00 uur
Nieuwjaarsdag van 12.00 tot 16.00 uur
Meer info op www.bijbelsopenluchtmuseum.nl

Marianne de Bruyn en Marie Christine van der Sman, met dank aan Manon Henzen, hoofd museumproducties van Orientalis.